Tanzanit – Poprawianie

Barwę tanzanitu można wzmocnić przez ogrzewanie do temp. 400-500 °C.
W celu osiągnięcia purpurowoniebieskiej barwy niemal cała produkcja tanzanitu poddawana jest obróbce cieplnej.
Ponieważ Tanzanit jest kruchy i zdarzają się w tych kamieniach szlachetnych odpryski  w tanzanitach stosuje się wypełnianie powierzchni ubytków lub miejsc złamania drobinkami szkła, tworzyw sztucznych, substancjami „opticon” z domieszką utwardzaczy  w celu poprawy trwałości, wyglądu i zwiększenia masy.

 

ogrzewane tanzanity

Tanzanit naturalny i po ogrzewaniu.

Fot. Ra’ike licencja: GNU Free Documentation License,

Tanzanit – Zastosowanie

  • Tanzanit jest stosowany do wyrobu  biżuterii.
  • jest bardzo rzadkim i wyjątkowo atrakcyjnym kamieniem jubilerskim.
  • kamień kolekcjonerski.
  • Kamień inwestycyjny
    Ceny Tanzanitu  wzrosły ze względu na stosunek podaży i popytu.

Tanzanit – Sławne

Największy w historii tanzanit   znaleziono 2005 r.  sierpień . Odkryto go  w kopalni C-Block . Kryształ waży 16.839 karatów (3,4 kg) i mierzy 22 cm x 8 cm x 7 cm.

Mawenzi  – to największy znany okaz tanzanitu. Nosi on nazwę drugiego najwyższego szczytu Kilimandżaro – Mawenzi i waży  737,81 karatów.

Królowa Kilimandżaro – 242 karaty

 

Tanzanit – Właściwości

Wzór chemiczny:  krzemian glinu i wapnia Ca 2Al3[O].
Zawiera domieszki wanadu, strontu, chromu.

Układ krystalograficzny:  rombowy

Tworzy kryształy o pokroju słupkowym z wyraźnym pionowym prążkowaniem.
Twardość:  6,5-7 w skali Mohsa

Łupliwość:  doskonała

Rysa:  biała

Przełam:  nierówny

Gęstość:  3,35 g/cm³

Barwa:      niebieska w odcieniach, czasami żółta, brunatna, bezbarwna.
Jego barwę można wzmocnić przez ogrzewanie do temp. 400-500 °C.
kolory tanzanit

Połysk:  szklisty

Odporność:  kruchy
Tanzanit jest bardzo kruchy. Nigdy nie należy używać myjek ultradźwiękowych do czyszczenia biżuterii z Tanzanitu.

Dwójłomność: 0,009

Dyspersja: 0,019

Pleochroizm: bardzo silny niebieski zielony; trichroizm widoczny już gołym okiem.

 Inne efekty optyczne:  niektóre okazy po oszlifowaniu wykazują efekt kociego oka.

 

Istnieje możliwość pomylenia z ametystem, kordierytem, lazulitem, szafirem, spinelem i syntetycznym korundem. Znane są też imitacje tanzanitu.

 

Tanzanit – Występowanie

Spotykany w żyłach pegmatytowo-hydrotermalnych w gnejsach.

Tanzanit występuje wyłącznie w okolicy o długości zaledwie kilku kilometrów. Obszar ten nazywany jest Merlani i leży pomiędzy Kilimandżaro i wąwozem Olduvai. Najbliższa miejscowość to wieś Arusha ok. 50km na północny zachód.

Od 1967 do 1972 roku,  w Tanzanii przez kopalnie znacjonalizowane przez rząd Tanzanii wydobyto około dwa miliony karatów tanzanitu.

Tanzanit jest coraz trudniej znaleźć w lepszych gatunkach i kolorach. Większość Tanzanitu obecnie jest znacznie gorszej jakości niż  w przeszłości.

Miejsca występowania:

Tanzania – Gerevi Hills (rejon Arusha i Moshi).

Tanzanit – Historia

Rzeczywiste odkrycie Tanzanitu pozostaje okryte mgłą tajemnicy.
Chociaż istnieje wiele wersji jego znalezienia, nie jest znane na pewno,  kiedy i jak dokładnie znaleziono pierwszy kryształ.

Według legendy pasterze z plemienia Masajów, znaleźli kamień , gdy piorun raził w łąkę w pobliżu  Meralani. Inna wersja mówi o znalezieniu kamienia po pożarze łąki.

przed 1967 r. – W Tanzanii kobiety, które właśnie rodziły nosiły niebieskie korale i by obdarzyć zdrowiem i pozytywnym wpływem noworodki. Zwyczaj ten trwa już od pokoleń w Tanzanii.

1967 r. lipiec – Oficjalne znalezienie pierwszego Tanzanitu.
Ali Juuyawatu z plemienia Masajów, znalazł kawałek przezroczystego kryształu koło Kilimandżaro w północno-wschodniej Tanzanii i zafascynowany jego niebiesko-fioletową barwą, skontaktował się z Manuelem D’Souza ,  który szukał  rubinów w regionie Prospector.
Zastanawiając się, co mu dano de Souza początkowo uznał w pierwszym momencie, że to szafir szafir, potem że minerał ten to oliwin . Jednak potem uświadomił sobie, że jego ocena była niedokładna i powziął podejrzenia, że może to być Dumortieryt.
1967 r. 2 połowa – De Souza pokazał kamienie Johnowi Saula, geologowi i hurtownik kamieni szlachetnych. Saul, z doktoratem z MIT, wyeliminował dumortierite i kordieryt jako potencjalny kamień szlachetny i wysłał próbki do ojca, Hymana Saula, który był wiceprezesem nowojorskiej firmy; Saks Fifth Avenue.
Hyman Saul przyniósł kamienie  do GIA które wyróżniło ten nowy klejnot jako odmianę z Zoisitu. Hyman Saul wziął dwa oszlifowane kamienie  i pokazał Henremu Platt  z Tiffany and Company, który natychmiast docenili piękno klejnotu i następnie ukuł nazwę „Tanzanit”.

 21 sierpnia 1969 r – Manuel De Souza zmarł w wieku 56 w dniu 21 sierpnia 1969 roku w tydzień po wypadku samochodowym, przy głównej drodze do Dar es Salaam. W krótkim czasie pojawiły się różne pogłoski o tym kto mógł spowodować jego śmierć. Podejrzewano spisek handlarzy kamieni szlachetnych.

1970 r. – Tanzanit został uznany przez Tiffany & Company jako „najbardziej ekscytujące wydarzenie stulecia” i zabrał się do rozpoczęcia kampanii marketingowej, która doprowadziła do tego, że Tanzanit staje się jednym z najbardziej popularnych kamieni szlachetnych.

 1997 r.  – Tanzanit wystąpił w filmie Titanic, w którym wystąpili Leonardo di Caprio i Kate Winslet. Aktorka Kate Winslet (Rose) przywdziała oszałamiający wisiorek w kształcie serca z diamentami  i Tanzanitem o nazwie „Serce Oceanu”.

 

2002 r. –  rozpoczęto starania, aby Tanzanit został zaakceptowany przez amerykańskie stowarzyszenie AGTA jako klejnot  października 2002 roku. Organizacja dokonał pierwszej zmiany od ponad 90 lat na liście kamieni szlachetnych i uznano Tanzanit jako kamień grudnia.

 2003 r.  czerwiec – Rrząd Tanzanii wprowadza przepisy zakazujące eksportu nieprzetworzonego tanzanitu do Indii. Zakaz został zracjonalizowany jako próba pobudzenia rozwoju lokalnych zakładów przetwórczych, a tym samym pobudzenia gospodarki oraz zwrócenia zysków. Zakaz ten został stopniowo złagodzony w ciągu dwóch lat, i obecnie obejmuje tylko kamienie ponad 0,5 grama.

 2005 r.  kwiecień – firma o nazwie TanzaniteOne Ltd. publicznie ogłosiła, że przejęła kontrolę nad częścią złoża Tanzanitu znany jako „C-Block” (główny depozyt jest podzielone na pięć bloków).

 2005 r.  sierpień –  Znaleziono największy w historii tanzanit. Odkryto go  w kopalni C-Block . Kryształ waży 16.839 karatów (3,4 kg) i mierzy (22 cm x 8 cm x 7 cm.

 2011 r. – Wyszły na jaw związki między al Kaidą a handlem tanzanitem.  Cena kamieni drastycznie spadła na dłuższy czas.

 

 

 

 

 

 

Tanzanit – opis

Tanzanit (tanganit) – gemmologiczna nazwa przezroczystej, niebieskiej w odcieniach odmiany zoisytu.
Nieprawidłowo nazywany „szafirem Meru” – pierwsi jego odkrywcy mylnie uznali go za szafir.
Nazwa pochodzi od Tanzanii, gdzie minerał ten został odkryty a została wprowadzona przez firmę jubilerską Tiffany z Nowego Jorku.

Światowy rynek polerowanego tanzanitu  szacuje się w na od 150 mln USD do 200 mln USD rocznie.

szlifowany tanzanit

Fot. Didier Descouens Licencja:  Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0.

krysztł tanzanitu

Fot. Rob Lavinsky / iRocks.com licencja: Creative Commons Attribution-Share Alike 3.0 Unported license.