Datolit – właściwości

Najczęściej tworzy zbite drobnokrystaliczne agregaty, ale i także znacznie atrakcyjniejsze skupienia promieniste, oraz nerkowate, naskorupienia i naloty. Jego groniaste skupienia nazywa się zwyczajowo batriolitami. Jest minerałem od przezroczystego do prawie przeświecającego.

Skład chemiczny:   CaB[SiO4](OH)

Zawiera w przybliżeniu 34% B2O3.

Twardość w skali Mohsa:   5-5,5

Przełam:   muszlowy

Łupliwość:  brak
Pokrój kryształu:  słupkowy i tabliczkowy.

Tworzy kryształy o pokroju słupkowym i tabliczkowym, a szczególną charakterystyczną cechą jego kryształów jest posiadanie dużej ilości ścian.

Układ krystalograficzny:  jednoskośny 2/m

Gęstość :   2,9-3,0 g/cm³

Kolory datolitu

Barwa:  bezbarwny, biały, szary, oliwkowozielony, zielonkawy,  fioletowy,  różowy, czerwony

Rysa:   białą

Połysk:   szklisty

Współczynnik załamania:     nα = 1,626, nβ = 1,653-1,654, nγ = 1,670

Właściwości optyczne:  optycznie ujemny

Szczególne własności:    reaguje z HCl wytrącając galaretowatą krzemionkę

Datolit – występowanie

Datolit znajdowany w żyłach skalnych, utworzonych w wyniku działalności magmowej głęboko pod powierzchnią ziemi. Wypełnia szczeliny w skałach zarówno głębinowych jak i wylewnych. Powstaje w wyniku działania procesów hydrotermalnych oraz pomagmowych w obrębie skał zasadowych. Powstanie jego jest zatem związane z procesami polimetamorficznymi.

Występuje zarówno w skałach magmowych, wulkanicznych jak i w metamorficznych. Narasta w formie sekrecji wypełniając szczeliny w skałach hipabysalnych oraz wylewnych (np. bazalty). W skałach metamorficznych występuje jako efekt metamorfizmu regionalnego niskiego stopnia (amfibolity i serpentynity) oraz w skałach zmienionych kontaktowo (głównie skarnach).

 

Występowanie:

Świat:

  • Rosja: Kaukaz (Piatagorsk), Ural;
  • Norwegia – Arendal;
  • Szwecja – Uto;
  • Austria – Tyrol;
  • Szkocja – Kewwnaw;
  • USA (Kalifornia – okręgi Riverside i San Bernadino),
  • Westfield (Massachusetts, Kopalnia Isle Royal)
  • Południowa Afryka

 

 

 


Fot. Rob Lavinsky / iRocks.com Licencja:  e Creative Commons

Datolit z  kopalni Wessels,  Kalahari , Południowa Afryka

Polska:
okolice Bielska-Białej w żyłowych skałach magmowych, tzw. cieszynitach, spotykanych we fiszu karpackim.

Datolit – historia

Nazwa Datolitu pochodzi od greckich słów dateomai oznaczającego dzielenie się oraz lithos kamień.

Datolit był opisany po raz pierwszy przez Penfielda i Footego w 1897 r. Było to znalezisko z kopalni Parker w Sterling Hill.


Kartka opisująca Datolit znaleziony w Norwegii

Zdarzają się czyste i bezbarwne kryształy. Były one przedmiotem wielu badań: Palache (1910), Ungemach (1911), Gordon (1923b), Bauer and Berman (1930); Dodatkowy morfologiczny opis: Palache (1935).

Kryształ

 

Rysunek kryształu datolitu wykonany w Parker Shaft , Palache (1935)